Koca Dünya, Karadenizli kadınların sözlü hafızasını konu alıyor

Yönetmen Burcu Yeşilbaş’ın, Trabzon’un Tonya ilçesinde çalışırken türkü yakan kadınların izini sürdüğü Koca Dünya belgeseli, 37. Ankara Film Festivali’nde dünya prömiyerini yaptı. Belgesel, Karadenizli kadınların emeğini ve kuşaklar boyunca aktarılan sözlü hafızayı konu alıyor.

Film, kadınların tarlada, ahırda ve ev işlerini sürdürürken ortaya çıkardığı türkülere odaklanıyor. Belgeselde, bölgenin müzik piyasasında bugün popüler olan bazı eserlerin kadınların çalışma sırasında yaktığı doğaçlama türküler olduğu anlatılıyor.

Koca Dünya, “anonim” kabul edilen eserlerin arkasındaki hayatları ve emeği sorgularken, kayda geçmemiş bir kadın tarihinin izini sürüyor. Belgeselin merkezinde, kemençe çalmayı sürdüren sanatçı İlknur Yakupoğlu ile Tonyalı kadınlar yer alıyor.

Büyülü Fener Sineması’ndaki gösterimin ardından Görüntü Yönetmeni Evren Dursun, Yapımcı H. Sevim Işık Bäro ve Yönetmen Burcu Yeşilbaş’ın katıldığı bir söyleşi düzenlendi. Yeşilbaş, kamerayı kadınların gündelik yaşamına ve çalışma alanlarına yönelttiğinde anlatının bu biçimi aldığını belirterek, “Onların çalışma ortamlarındayım. Onların var olduğu yerdeyim. O alanda erkekler zaten yok” dedi.

Yeşilbaş, filmi çocukluğuna, ailesinin köklerine ve Karadenizli kadınların kuşaklar boyunca taşıdığı görünmez hafızaya doğru kişisel bir yolculuk olarak tanımladı. İlknur Yakupoğlu’nun “Dertlerim” türküsünün kendisini ailesinin geçmişine götürdüğünü söyleyen yönetmen, türküde kadınların birbirine emanet ederek yaşattığı belleği duyduğunu ifade etti.